Donanım girişiminin destek haritası yazılım startup'ından neden farklı?

Yazılımda ana maliyet bordrodur ve teşviklerin çoğu (teknopark, 10962 hizmet ihracatı) buna kurgulanmıştır. Donanımda ise asıl dert prototipi seri üretime geçirmenin finansmanı ve makine-teçhizat maliyetidir. Bu yüzden donanım girişiminin ekseni farklıdır: KOSGEB'in üretim/yatırım kanalları, 9903 sayılı yatırım teşvik sistemi (makine-teçhizatta KDV istisnası + gümrük muafiyeti), HIT-30 ve mal ihracatı destekleri (5973) devreye girer.

Ar-Ge çıktımı seri üretime geçirmek için hangi finansman destekleri var?

KOSGEB'in klasik KOBİ Teknoyatırım programı yeni başvurulara kapatıldı. Yerine bakılacak kanallar: Ar-Ge, Ür-Ge ve İnovasyon Destek Programı'nın makine-teçhizat/donanım/yazılım kalemi (geri ödemesiz + geri ödemeli 500.000 TL, %75), Teknoloji Odaklı Sanayi Hamlesi'ne bağlı Stratejik Ürün Destek Programı ve büyüyen üreticiler için 9903 yatırım teşvik belgesi. Ölçeği büyüyen KOBİ'ler için Kapasite Geliştirme Destek Programı da makine-teçhizat-kalıp yatırımına finansman desteği verir.

Makine-teçhizat alımında KDV ve gümrük vergisi ödemek zorunda mıyım?

Zorunlu değil. 9903 sayılı Karar kapsamında düzenlenen yatırım teşvik belgesiyle makine-teçhizat alımlarında KDV istisnası ve ithal makinede gümrük vergisi muafiyeti uygulanır. Ayrıca indirimli kurumlar vergisi, SGK işveren desteği ve birim fiyatı 2 milyon TL üzeri yerli makine bedelinin %10'u kadar makine desteği (hibe) sağlanabilir. Asgari sabit yatırım tutarı 1-2. bölgede 12 milyon TL, 3-6. bölgede 6 milyon TL'dir.

KOSGEB KOBİ Teknoyatırım programı hâlâ açık mı?

Hayır. KOBİ Teknolojik Ürün Yatırım (Teknoyatırım) Destek Programı, KOSGEB'in yürürlükten kaldırılan destekleri arasında yer alıyor; yeni başvuru alınmıyor. Ar-Ge çıktısının ticarileştirilmesi/seri üretimi için güncel kanallar Stratejik Ürün Destek Programı (Sanayi Hamlesi çağrılarına bağlı), Kapasite Geliştirme Destek Programı ve 9903 yatırım teşvik sistemidir.

CE ve belgelendirme masraflarına destek var mı?

Evet. Ticaret Bakanlığı'nın 5973 sayılı Karar kapsamındaki Pazara Giriş Belgesi Desteği ile CE işareti, test/analiz raporları ve sistem/ürün belgelendirme giderleri %50 oranında desteklenir (şirket başına yıllık üst limit Bakanlığın güncel listesinde). İhracata dönük donanım ürünlerinin uluslararası sertifikasyon maliyetinin yarısını kurtarmak için ana kanaldır.

Ana sayfa › Teşvik Rehberi › Donanım & IoT

Donanım, IoT ve Derin Teknoloji
Girişimleri İçin Destekler

Q: Prototip aşaması teknoparkta, üretim aşaması teşvik belgesiyle — ikisi birleşebilir mi?

Evet, tipik derin teknoloji rotası budur. Prototip/Ar-Ge aşaması teknoparkta yürütülür (kazanç istisnası, ucuz Ar-Ge bordrosu, yazılım kısmında KDV istisnası); seri üretim aşaması 9903 yatırım teşvik belgesiyle kurgulanır (makine KDV istisnası, gümrük muafiyeti, indirimli kurumlar vergisi). Dikkat: teknopark kazanç istisnası yalnızca Ar-Ge/yazılım kazancına uygulanır; seri üretim satış kazancı istisna dışıdır — bu yüzden maliyet ve kazanç ayrıştırması, hatta ayrı tüzel yapı gerekebilir.

Yazılım startup'ının derdi bordro; donanım girişiminin derdi başka: prototipi seri üretime geçirmenin finansmanı ve makine-teçhizat maliyeti. Bu sayfa, donanım/IoT/derin teknoloji girişimine özel — KOSGEB'in üretim kanalları, 9903 yatırım teşviki, HIT-30 ve mal ihracatı destekleri.

Son güncelleme: 10 Temmuz 2026 · 9903 sayılı Karar, KOSGEB güncel programları ve 5973 sayılı Karar esas alındı

Donanım girişiminin ekseni neden farklı?

Sorun prototip→üretim: Yazılımda kod ölçeklenir; donanımda her adette malzeme, kalıp ve montaj maliyeti vardır. Destek haritası seri üretim finansmanı etrafında kurulur
Makine-teçhizat vergisi: 9903 teşvik belgesiyle makine alımında KDV istisnası + gümrük muafiyeti — donanım üreticisinin asıl sistemi
KOSGEB kanalı değişti: Klasik KOBİ Teknoyatırım kapandı; yerine Stratejik Ürün, Kapasite Geliştirme ve Ar-Ge/Ür-Ge kalemleri var
Belgelendirme desteği: CE / test / sertifikasyon giderlerinin %50'si mal ihracatı Pazara Giriş Belgesi Desteği'nden (5973)

1. Prototipten seri üretime: KOSGEB kanalları

Donanım startup'ı çoğu zaman "Ar-Ge'yi bitirdim, seri üretimin parasını bulamıyorum" noktasında takılır. KOSGEB'in bu aşamaya dokunan programları 2025-2026'da yeniden düzenlendi — eski rehberlere göre plan yapmayın:

Program	Ne işe yarar	Durum / limit (2026)
Ar-Ge, Ür-Ge ve İnovasyon Destek Programı	Prototip/Ar-Ge aşaması: makine-teçhizat, donanım, yazılım, hammadde ve nitelikli personel	Makine-teçhizat/donanım/yazılım kalemi 500.000 TL (200K geri ödemesiz + 300K geri ödemeli, %75; yerli malında +%15). Nitelikli personel 300.000 TL (%100). Genel üst limit 1,1M TL; stratejik çağrılarda 6M TL'ye kadar
KOBİ Teknoyatırım (Teknolojik Ürün Yatırım)	Ar-Ge çıktısı ürünün seri üretim yatırımı — donanımın klasik "seri üretim" programıydı	Yeni başvuruya kapalı — KOSGEB'in yürürlükten kaldırılan destekleri arasında
Stratejik Ürün Destek Programı	Orta-yüksek/yüksek teknoloji ürünün yerli üretimi ve ticarileştirilmesi	Aktif; Teknoloji Odaklı Sanayi Hamlesi çağrılarına ve Öncelikli Ürün Listesi'ne bağlı — önce Bakanlığa ön başvuru, davetle KOSGEB'e final başvuru. Geri ödemeli + geri ödemesiz paket (tutarlar çağrı bazlı)
Kapasite Geliştirme Destek Programı ("Üreten KOBİ")	Büyüyen üreticide makine-teçhizat-kalıp, yazılım, personel ve işletme sermayesi yatırımı	Kredi tabanlı: 20M TL'ye kadar kredi (savunma/havacılık/uzay iş birliğinde 30M TL) + 20 puan geri ödemesiz finansman desteği + KGF kefaleti. Dönemsel çağrılı (2026/2 dönemi 6-30 Haziran 2026'da açıldı) — sonraki dönemi takip edin

Pratik okuma: Prototip ve doğrulama aşamasındaysanız TÜBİTAK + KOSGEB Ar-Ge/Ür-Ge kaleminden gidin; ürün Öncelikli Ürün Listesi'ndeyse Stratejik Ürün / HIT-30 ile daha büyük paketlere bakın; klasik makine-teçhizat büyümesi için Kapasite Geliştirme ya da 9903 teşvik belgesi. Hangisi hangi aşamada avantajlı, ürününüzün teknoloji seviyesine ve yatırım büyüklüğüne göre değişir.

2. Donanım üreticisinin asıl sistemi: 9903 yatırım teşviki

Fiziksel ürün üreten girişimin en büyük kaldıracı, yazılımcının pek kullanmadığı bir araçtır: yatırım teşvik belgesi. 2025'te sistem baştan yazıldı — 2012/3305 sayılı eski karar kalktı, yerine 9903 sayılı Karar (RG 30.05.2025) geldi. Makine-teçhizat maliyetini doğrudan düşüren unsurlar:

KDV istisnası: Belge kapsamındaki makine-teçhizat alımlarında KDV ödenmez — nakit akışını en çok rahatlatan kalem.
Gümrük vergisi muafiyeti: İthal makine-teçhizatta gümrük vergisi alınmaz (üretim hattının çoğu ithalse ciddi tasarruf).
İndirimli kurumlar vergisi: Yatırıma katkı oranı tavanı %50, vergi indirimi tavanı %80; en fazla 10 hesap dönemi.
Makine desteği (yeni): Birim fiyatı 2 milyon TL üzeri yerli makine-teçhizat bedelinin %10'u hibe.
SGK işveren payı desteği, faiz/kâr payı desteği, yatırım yeri tahsisi.

Eşiğe dikkat: Asgari sabit yatırım tutarı 1-2. bölgede 12 milyon TL, 3-6. bölgede 6 milyon TL'ye çıktı — erken aşama donanım girişimi bu eşiğin altındaysa önce KOSGEB/TÜBİTAK kanallarını tüketmeli. Başvuru E-TUYS üzerinden Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'na yapılır; detaylar için yatırım teşvik sistemi rehberimiz.

3. Derin teknolojide üst lig: HIT-30

Çip, batarya, elektronik, uzay/haberleşme gibi alanlarda ölçeklenen girişim için 9903'ün ötesinde bir kapı var: HIT-30 Yüksek Teknoloji Yatırım Programı (2030'a kadar 30 milyar dolar destek hedefi). Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nın 8 öncelikli alanı, donanım girişimini birebir ilgilendiriyor:

Yarı iletkenler (çip tasarımı ve üretimi)
İleri imalat (elektronik, gömülü sistemler, ileri malzeme)
Mobilite ve yeşil enerji (batarya, enerji depolama, elektrikli mobilite)
Haberleşme ve uzay, dijital teknolojiler, sağlıklı yaşam ve değer zincirini tamamlayan yatırımlar

Destek, kataloglu değil projeye özel (tailor-made) paket: proje bazlı teşvikler, kamu alımı garantileri, uygun koşullu finansman (sermaye katkısı/YTAK), yatırım yeri ve stratejik uluslararası ortaklıklar. Çağrı bazlı yürür (ör. HIT-Innovative Defense Technologies çağrısı) ve hit30.sanayi.gov.tr üzerinden ilerler. Erken aşama için değil; sermaye katkısı bileşeni nedeniyle "devlet ortaklı büyüme turu" gibi okunmalı.

4. Donanım Ar-Ge'sine TÜBİTAK

Prototip ve mühendislik doğrulaması aşamasında en erişilebilir hibe kanalı TÜBİTAK'tır; yazılım kadar donanım/gömülü sistem projelerine de uygulanır:

1507 KOBİ Ar-Ge Başlangıç: KOBİ'lere %75 hibe, bütçe üst limiti 3.000.000 TL (2025/2 çağrısı; 2026 çağrı metninden teyit); 18 ay. Donanım prototipi, PCB, kalıp ve test giderleri projeye yazılabilir.
1501 Sanayi Ar-Ge: KOBİ'lere %75 hibe; daha büyük ve uzun (36 aya kadar) donanım Ar-Ge projeleri için.
1707 Sipariş Ar-Ge: Bir müşteri firmanın sizinle (KOBİ tedarikçi) ortak başvurusunda tedarikçiye net %80 finansman (%40 TÜBİTAK + %40 müşteri); bütçe üst limiti 7.500.000 TL. B2B donanım geliştiren startup için nakit dostu model.

Yeni kurulan derin teknoloji ekipleri için 1812 BiGG Yatırım (ortaklık modeli) ve TÜBİTAK'ın diğer programları için: TÜBİTAK destekleri rehberi.

5. Fiziksel ürünü ihraç ederken: mal ihracatı destekleri (5973)

Buradaki fark kritik: Yazılım/SaaS/oyun, hizmet ihracatı sayılır ve 10962 sayılı Karar'a tabidir. Donanım ise fiziksel maldır — 5973 sayılı İhracat Destekleri Hakkında Karar kapsamındadır. IoT cihazı, sensör, elektronik ürün ihraç eden startup'ın kullanabileceği başlıca kalemler:

Destek	Donanım girişimi için anlamı
Yurt dışı fuar desteği	Elektronik/IoT fuarlarına (ör. CES, Embedded World) katılım; genel ve prestijli fuar kalemleri ayrı
Pazara giriş belgesi (CE/test/sertifika)	CE işareti, test/analiz raporu ve sistem/ürün belgelendirme giderlerinin %50'si — donanım ihracatının olmazsa olmaz maliyeti
Pazara giriş projesi + pazar araştırması	Hedef pazar analizi, danışmanlık ve rapor giderleri
Yurt dışı birim / depo	Yurt dışı ofis-mağaza-depo kira giderlerine katkı
Marka tescili + Marka/TURQUALITY®	Markanın yurt dışı tescili ve markalaşma programı (ölçeklenen üreticiler)

Destek üst limitleri her takvim yılı başında (TÜFE+Yİ-ÜFE)/2 oranında güncellenir; 2026 tutarları Ticaret Bakanlığı'nın "5973 Sayılı Karar Destek Üst Limitleri" sayfasında yayımlanır. Başvurular ihracatçı birlikleri üzerinden DYS ile yapılır. Ayrıntı ve yazılım (10962) karşılaştırması için: ihracat ve e-ihracat destekleri rehberi.

Vergi planlaması — iki rejimin kombinasyonu: Derin teknoloji girişiminin doğal rotası iki rejimi üst üste bindirir. Prototip/Ar-Ge aşaması teknoparkta yürür: kazanç istisnası, ucuz Ar-Ge bordrosu (stopaj terkini + SGK %50), yazılım/gömülü kısımda KDV istisnası. Seri üretim aşaması ise 9903 teşvik belgesiyle kurgulanır: makine KDV istisnası, gümrük muafiyeti, indirimli kurumlar vergisi. Kritik ayrım: teknopark kazanç istisnası yalnızca Ar-Ge/yazılım kazancına uygulanır — seri üretim satış kazancı istisna kapsamı dışındadır. Bu yüzden kazanç ve maliyet ayrıştırması, kimi durumda ayrı tüzel yapı gerekebilir; ön değerlendirmede ürün yol haritanıza göre kurgulayalım.

Donanım girişiminizin destek haritasını çıkaralım

Kaynaklar

Program limitleri, çağrı takvimleri ve destek üst limitleri mevzuatla dönemsel güncellenir; bazı KOSGEB program tutarları çağrı bazlı belirlenir. Başvuru öncesi güncel resmi mevzuat ve çağrı metinleri kontrol edilmelidir. Son güncelleme: 10 Temmuz 2026.

Donanım, IoT ve Derin TeknolojiGirişimleri İçin Destekler